Eén van de oudste wetteksten waar we als groenambtenaren op geregelde tijdstippen mee geconfronteerd worden is het Veldwetboek. Het is een wetgeving die dateert van het einde van de negentiende eeuw.

Neem nu het recht van de aangelanden om 'doorschietende' boomwortels weg te hakken ter hoogte van de erfscheiding (art. 37). Volgens de geest van het Veldwetboek is dit recht ingegeven door het feit dat de boeren destijds hun land moesten kunnen ploegen tot aan de erfscheiding, ook al groeiden er bomen op de grens van het naburige erf. Wanneer deze handeling jaarlijks wordt uitgevoerd heeft dit weinig negatieve gevolgen voor de bomen. Het zijn telkens de kleinere (haar)wortels die doorgehakt (weggeploegd) worden en er ontwikkelen voldoende andere wortels. Op die manier kunnen bomen zonder gevaar toch uitgroeien tot volwaardige exemplaren en kunnen de boeren hun land blijven ploegen.

Wanneer een buurman echter van dit recht wil gebruik maken op een moment dat er zich decennialang wortels ontwikkeld hebben in de richting van zijn erf dan wordt het natuurlijk wat anders. Het doorhakken van grote trekwortels kan zeer gevaarlijk zijn en het leven van personen in gevaar brengen. Het opeisen van zijn rechten kan m.i. in zo'n geval geïnterpreteerd worden als 'rechtsmisbruik' of bestempeld worden als 'roekeloos gedrag'.

Een gelijkaardig probleem kan zich voordoen wanneer aangelanden doorschietende wortels van de bomen van het openbaar domein beginnen te viseren. De vraag kan gesteld worden of een aangelande die jarenlang gedoogd heeft dat wortels op zijn erf doorgroeien, plots kan inroepen dat hij ernstige schade van die wortels ondervindt. Ook al blijkt het recht om wortels weg te hakken niet te verjaren! Misschien moeten de bewoners van straten met bomen aangespoord worden om doorschietende wortels regelmatig weg te hakken, bij wijze van normaal onderhoud!

jdw